παρέλαση και άλλα

Η εθνική εορτή, μαζί με τις ονομαστικές και τις θρησκευτικές, χάνεται στην καθημερινότητα, γίνεται επίπεδη και μετά αόρατη, τίποτα δεν την ξεχωρίζει εδώ στα ξένα σου λέω. Όταν ήμουν στο Πολιτικό, ένας καθηγητής μας είχε μοιράσει σε φωτοαντίγραφα τον λόγο του Μεταξά στην Βουλή,  που εξηγούσε τους λόγους του ΟΧΙ. Συνήθως τον ξεσκόνιζα και το διάβαζα από την αρχή τέτοιες μέρες, νοσταλγώντας την εποχή που η πολιτική και η ιστορία μου φαίνονταν οι πιο συναρπαστικές ανθρώπινες εμπνεύσεις. Έχασα αυτό το ενδιαφέρον, όπως έχασα την φωτοτυπία και τώρα τις συνήθειές μου. Υπάρχει ένα όριο στις πόσες παραδόσεις μπορείς να χωρέσεις σε δύο βαλίτσες από 20 κιλά και μια χειραποσκευή. Η Ξαδέ με ρώτησε γελώντας αν θα κρεμάσω στο μπαλκόνι την σημαία. Είναι αστείο γιατί στην Αθήνα δεν είχαμε ποτέ σημαία στο μπαλκόνι, παρά τον στρατιωτικό πατέρα και την συντηριτική ανατροφή, και δεν σκέφτηκα ποτέ να κρεμάσω μία εδώ. Κάτι όχι και τόσο παράξενο αν σκεφτείς την ποικιλία των σημαιών στην γειτονιά μας, όλα τα χρώματα, σχέδια και σύμβολα. Αλλά ένα περίεργο πράγμα ρε παιδί μου, στην Αμερική οι σημαίες χάνουν τον εθνικιστικό φανατισμό τους, γίνονται λίγο πιο φιλόξενες και νοσταλγικές, σχεδόν τις βλέπεις σαν πρόσκληση και θέλεις να χτυπήσεις την πόρτα του Γερμανού απέναντι και να τον ρωτήσεις αν του βρίσκεται λίγο gluhwein για τις δύσκολες χειμωνιάτικες ώρες. Είναι σαν να σε προγραμματίζουν στα σύνορα να γίνεις λίγο πιο ανεκτικός άνθρωπος, να εγκλιματιστείς αμέσως στο περιβάλλον της συνύπαρξης που έχτισε αυτή την χώρα. Και ξέρω τι σκέφτεσαι, σκέφτεσαι τους rednecks και όλους αυτούς με την σημαία του νότου κολλημένη πάνω στα αυτοκίνητά τους και τα T-shirts τους. Well, τι να κάνεις, όταν έρχονταν τα πλοία από την Ιρλανδία και την Γερμανία, δεν ήρθαν μόνο οι ταλαντούχοι και οι έξυπνοι, ήρθαν κι οι απόκληροι και οι χαζοί και δεν περίμενες ότι οι απόγονοί τους θα εξελιχθούν σε ιδρυτές της Apple έτσι; Αν εξαιρέσουμε αυτούς λοιπόν με το προβληματικό γενετικό υλικό, οι υπόλοιποι είναι υποδείγματα πολιτών που θα ήθελα να καμαρώσω κάποτε και στην Ελλάδα.

Μου έλειψε η παρέλαση, φίλη, αλλά νομίζω πως μου έλειψε η παρέλαση του 1994, όχι οι τελευταίες που είδα από την πλευρά των θεατών. Το 1994 δεν είχαν αρχίσει ακόμα οι φωνές των χωριανών για το ποιος δικαιούται να κρατήσει την Ελληνική σημαία, από πού πρέπει να είναι η μαμά του και ο μπαμπάς του, τότε είχαν μόνο σημασία οι βαθμοί. Το 1994 ήμουν στην Γ’ γυμνασίου και η στολή μας ήταν πολύ σικ με μπερέ και γάντια και γραβάτα και πουκάμισο και πουλόβερ, πού να στα λέω. Το πιο συναρπαστικό σημείο βέβαια, ήταν το πρώτο μου ζευγάρι ψηλά τακούνια, μαύρα και άκομψα γιατί ήταν ακόμα τα 90ς, αλλά ψηλά, ψηλότερα από τα σνίκερ και τα ορειβατικά που φορούσα κάθε μέρα και αυτός κυρίες και κύριοι ήταν ο δικός μου λόγος για τα δάκρυα συγκίνησης, όχι η εθνική υπερηφάνια. Τι άλλο θυμάμαι από την παρέλαση; Ότι συνήθως διάλεγα πλισέ φούστες (όντας πριγκίπισσα) κι όχι αυτά τα στενά μίνι που φορούσαν οι υπόλοιπες, κάτι που έκανε να νιώθω φοβερά κομψή, μέχρι που βγαίναμε στον δρόμο. Αν κάνεις παρέλαση στα βόρεια προάστια με πλισέ φούστα και μπερέ, θα αναγκαστείς σε όλη την διάρκεια να τα κρατάς στην θέση τους και αν φυσήξει περισσότερο να διαλέξεις τι από τα δύο θα πρέπει να παραμείνει ακούνητο και φυσικά αυτό που με απασχολούσε πάντα ως 13χρονη ήταν τα μαλλιά μου και η κλίση του μπερέ, όχι η φούστα. Ε, και μετά πηγαίναμε στην πλατεία κι εκεί απέδιδε όλη η προετοιμασία, τα τραγούδια της Βέμπο ήταν μακρυνή ανάμνηση μπροστά στα πιο επείγοντα θέματα που συνήθως είχαν μηχανάκια και μάρτινς (ήταν τα 90ς επαναλαμβάνω).

Και μετά άρχισε ο λαϊκισμός των καναλιών, τα ρεπορτάζ με τους μαθητές που μπέρδευαν τις γιορτές, την Οθωμανική Αυτοκρατορία με τον Δεύτερο Παγκόσμιο, οι ξεσηκωμοί στην επαρχία για τους σημαιοφόρους αλβανικής καταγωγής, εγώ μεγάλωσα και σταμάτησα τις παρελάσεις, πήγαινα απευθείας στην πλατεία για καφέ και μερικές φορές αν τύχαινε βολική μέρα και η αργία γινόταν 3μερο στον Ωρωπό, όπου έμεναν πια οι γονείς μου, και στον παππού που πολέμησε το ’40 και στην γιαγιά που θυμάται Γερμανικές και Ιταλικές λέξεις από την Κατοχή. Η εντολή που είχαν από τους γονείς μας ήταν να μην μας μιλήσουν ποτέ γι’ αυτές τις αναμνήσεις τους, ώστε να μην μας τρομάξουν ή φανατίσουν, αλλά έρχεται μια χρονιά που είσαι αρκετά μεγάλη για να αντέξεις την αλήθεια και η πρώτη αλήθεια που αντιλαμβάνεσαι είναι πως η γιαγιά και ο παππούς σου δεν θα είναι μαζί σου για πολύ ακόμα και πρέπει να μάθεις τι έχουν να σου πουν για την δική τους ιστορία. Η γιαγιά μου υπέφερε ήδη από το αλτχάιμερ αλλά μου είπε με παδικές περιγραφές για τον τρόμο που της προκαλούσαν οι αντάρτες με τα ματωμένα μαχαίρια και ο παππούς μου με απέφυγε πολλές φορές μέχρι που τελικά δάκρυσε και μου είπε πως ο πόλεμος είναι κακό πράγμα, όποιος και αν νικήσει στο τέλος. Λυπήθηκα για τις αναμνήσεις που τον ανάγκασα να ξεθάψει.

Ίσως, ίσως σου λέω, αν κρατήσουν τις παρελάσεις για τους στρατιώτες και όχι για τους μαθητές, αν σταματήσουν αυτές τις παρωδίες για γιορτές στα γυμνάσια με τους βαριεστημένους καθηγητές που μέσα στην ημιμάθειά τους ακόμα και όταν εξηγήσουν κάτι στην τάξη, το κάνουν λάθος, τους μαθητές που δηλώνουν συμμετοχή στην παρέλαση μόνο και μόνο για να χάσουν μάθημα, με τις ίδιες κασέτες της Βέμπο σαν white noise στο βάθος, τα ταμπούρλα και την προτροπή στα όπλα μαζί με τις made in china σημαίες από καρκινογόνα πλαστικά παντού, ίσως λέω, αν εκείνη την μέρα επισκεπτούν τους παππούδες τους, εκείνους που πολέμησαν και στις δύο πλευρές του μετώπου, άλλους ελληνικής καταγωγής και άλλους αλβανικής, ίσως ακούσουν για πρώτη φορά το ίδιο πράγμα, την κοινή ιστορία και την πιο μεγάλη αλήθεια: ο πόλεμος είναι κακό πράγμα, σου λέω. Με όποια πλευρά κι αν είσαι.

Leave a comment

Filed under Homesickness and other maladies, On leaving.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s